Xəzri və gilavar nədir?

Xəzri və gilavar Azərbaycanda ən çox tanınan küləklərdəndir. Bu küləklər əsasən Bakı və Abşeronda güclü hiss olunur.

Xəzri və gilavar nədir?

Xəzri şimaldan əsən sərin küləkdir. Gücləndikdə havanın temperaturu aşağı düşür və sərinlik daha çox hiss olunur. Bəzən xəzri o qədər güclü əsir ki, açıq havada hərəkət etmək çətinləşir. Bu külək Xəzər dənizinə də təsir edir. Xəzri gücləndikcə dənizdə dalğalar artır. Açıq ərazilərdə isə külək daha sərt hiss olunur və havaya toz qalxa bilər.

Gilavar cənubdan əsən isti küləkdir. Xəzridən fərqli olaraq havanı sərinləşdirmir. Əksinə, daha isti havanın gəlməsinə səbəb olur. Gilavarın da gücü dəyişə bilər. Zəif əsəndə təsiri çox hiss olunmur. Gücləndikdə isə isti hava daha çox hiss edilir.

Xəzri ilə gilavar arasındakı fərq nədir?

Bu iki külək arasındakı əsas fərq əsmə istiqamətidir. Xəzri şimaldan, gilavar cənubdan əsir. Gətirdikləri hava da buna görə fərqlənir. Xəzri əsəndə hava adətən sərinləşir. Gilavar əsəndə isə temperatur yüksələ bilər. Buna görə bir külək sərinliyi, digəri isə isti havanı gücləndirir.

Hər iki külək güclü əsə bilər. Güclü külək dənizdə dalğaları artırır, açıq sahələrdə isə daha çox hiss olunur.

Xəzri və gilavar necə yaranır?

Küləyin yaranmasının əsas səbəbi havadakı təzyiq fərqidir. Hava yüksək təzyiq olan yerdən aşağı təzyiq olan yerə doğru hərəkət edir. Bu hərəkət nəticəsində külək yaranır.

Hava şimaldan hərəkət etdikdə xəzri, cənubdan gəldikdə isə gilavar əsir. Təzyiq fərqi böyük olduqda külək daha güclü ola bilər. Xəzər dənizi və Abşeronun açıq əraziləri də küləyin gücünə təsir göstərir. Buna görə Bakı və ətrafında külək çox vaxt aydın hiss olunur.

Xəzri və gilavar havaya necə təsir edir?

Xəzri havanı sərinləşdirir. Güclü əsəndə temperatur aşağı düşə və hava daha sərin hiss oluna bilər. Dənizdə də dalğalar böyüyür. Gilavar isə daha isti hava gətirir. Gücləndikdə temperatur arta və hava daha isti hiss oluna bilər.

Xəzri və gilavarın təsiri yalnız temperaturla məhdudlaşmır. Küləyin gücü dənizdə dalğalanmaya və açıq havadakı şəraitə də təsir edir. Buna görə hava proqnozunda küləyin hansı istiqamətdən və hansı sürətlə əsəcəyinə də diqqət yetirilir.